Αδυναμία ασφαλούς επαναλειτουργίας του σιδηροδρόμου σε πλήρη δυναμικότητα εξέφρασε ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος ανακοίνωσε μείωση του συγκοινωνιακού έργου και αύξηση των σταθμαρχών, ως μεταβατικό στάδιο μέχρι τον εκσυγχρονισμό των συστημάτων τηλεδιοίκησης που εκτιμάται ότι θα ολοκληρωθεί έως το τέλος του έτους.
Να σκιαγραφήσει τον οδικό χάρτη αναβάθμισης ασφάλειας και αποκατάστασης λειτουργίας του σιδηροδρόμου προσπάθησε με συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε ο υπηρεσιακός υπουργός Υποδομών και Μεταφορών, Γιώργος Γεραπετρίτης, απαντώντας παράλληλα και σε ερωτήσεις δημοσιογράφων.
Στην εναρκτήρια τοποθέτησή του ο κ. Γεραπετρίτης προανήγγειλε επαναλειτουργία του σιδηροδρόμου μέχρι το τέλος του μήνα, μειώνοντας όμως τα δρομολόγια, συμμετρικά, ώστε να διασφαλίζεται η ασφάλεια. Για τον ίδιο λόγο θα υπάρξει και αύξηση εποπτικού προσωπικού, ήτοι σταθμαρχών. Μεσοπρόθεσμα, ο υπουργός υποστήριξε ότι είναι πιθανό να επανέλθει ο θεσμός του προϊσταμένου αμαξοστοιχίας και ενδεχομένως η επανεισδοχή της Hellenic Train στο συντονιστικό κέντρο του ΟΣΕ στην Αθήνα, από το οποίο εξαιρέθηκε.
Αναφορικά με την κατάσταση των υποδομών, ο κ. Γεραπετρίτης, ανακοίνωσε ότι επιταχύνεται η τεχνολογική αναβάθμιση, υποστηρίζοντας ότι η μεγαλύτερη πρόοδος στην υλοποίηση της τηλεδιοίκησης έγινε επί Νέας Δημοκρατίας, φτάνοντας από το 18% -που την παρέδωσε ο ΣΥΡΙΖΑ- στο 70% πριν το δυστύχημα στα Τέμπη.
Επίσης, ο υπουργός Υποδομών και Μεταφορών προανήγγειλε και επαναξιολόγηση εργαζομένων σε νευραλγικές θέσεις και του θεσμικού πλαισίου για τα προσόντα πρόσληψης, ιδιαίτερα μετά την αναβάθμιση της τεχνολογικής υποδομής.
Αν και η συνέντευξη Τύπου διήρκεσε πάνω από δύο ώρες και τέθηκαν δεκάδες ερωτήσεις, με τον υπουργό να δείχνει διεξοδικά ενημερωμένος, εν τούτοις δεν έδωσε σαφείς απαντήσεις για την υποβάθμιση δεσμεύσεων για επενδύσεις σε υποδομές και την αναβάθμισή του, από την ελληνική πλευρά, που αρχικά υπήρχαν στο Μνημόνιο Συνεργασίας με την Hellenic Train, αλλά αφαιρέθηκαν όταν αυτό μετουσιώθηκε σε σύμβαση. Επίσης, ασαφείς ήταν απαντήσεις για τον οργανωτικό μετασχηματισμό των ΟΣΕ, ΕΡΓΟΣΕ και ΓΑΙΑΟΣΕ.
Auditor’s note: Ωφελούνται τα καρτέλ
Από τις εξαγγελίες Γεραπετρίτη, πάντως, δημιουργείται ήδη δυναμική αύξησης του πτητικού έργου και των οδικών μεταφορών, στη βάση της μείωσης των δρομολογίων των τρένων, τόσο για την επιβατική όσο και για την εμπορευματική κίνηση. Όπερ σημαίνει ότι το καρτέλ που διαχρονικά υπονόμευσε την ανάπτυξη του σιδηροδρόμου βγαίνει τώρα ενισχυμένο από το δυστύχημα.Ειδικότερα, οι εξελίξεις αυτές αναμένεται να αυξήσουν την κινητικότητα στο ΕΛ. Βενιζέλος, τις πληρότητες της Aegean -και της μη-εισηγμένης SKY-. Όσον αφορά το εμπορευματικό σκέλος, μεγάλη θα είναι και η αύξηση της κίνησης μέσω οδικών αξόνων. Αντιστοίχως, αναμένεται να ενισχυθούν τα ΚΤΕΛ, καθώς οι περισσότεροι από τους κινούμενους με σιδηρόδρομο δεν διαθέτουν πολλές φορές τα εχέγγυα για επιβίβαση σε αεροπλάνα.
Οι νέες αυτές συνθήκες αναμένεται να υπονομεύσουν τους διακηρυγμένους στόχους για την μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της Ελλάδας, καθώς θα αυξηθεί η κατανάλωση ορυκτών καυσίμων, τόσο εκτός πόλης, όσο και εντός, καθώς τα μέσα σταθερής τροχιάς δεν φτάνουν στους σταθμούς ΚΤΕΛ στην Αττική, που αποτελεί το μητροπολιτικό κέντρο.
Προσπάθεια πολιτικής διαχείρισης
Εκανα κάθε προσπάθεια να αποκτήσω πλήρη εικόνα του συμβάντος και του γενικότερου πλαισίου δήλωσε ο υπουργός Γιώργος Γεραπετρίτης σε συνέντευξη τύπου.
Δεν βρίσκομαι εδώ ως εκπρόσωπος της κυβέρνησης ή πολίτης της χώρας για να κάνω πολιτική αντιπαράθεση. Δεν θα ακούσετε για συμψηφισμούς ή λόγο μετάθεσης ευθύνης. Αυτή που αναλογεί την κυβέρνηση έχει αναδειχτεί, δήλωσε.
Ζητώ συγνώμη εκ μέρους της κυβέρνησης γιατί δεν μπορέσαμε να αποτρέψουμε το δυστύχημα. Είναι πραγματική και όχι προσχηματική, συμπλήρωσε.
Ο Γ. Γεραπετρίτης ξεκαθάρισε ότι από εδώ και στο εξής θα ασχοληθεί μόνο με το θέμα των Τεμπών και τους σιδηρόδρομους. Τα υπόλοιπα θέματα του υπουργείου θα τα τρέξουν οι υφιστάμενοι υφυπουργοί.
Εθεσε εαυτόν στη διάθεση της Βουλής ώστε να συζητηθεί το θέμα των παθογενειών στους σιδηροδρόμους ώστε να βρεθεί ένας κοινός τόπος. Δεν είναι ώρα των αντιπαραθέσεων, πρέπει να βρούμε ένα τρόπο να αποδοθούν ευθύνες και να βρεθούν λύσεις για το μέλλον.
Ο Γ. Γεραπετρίτης δήλωσε ότι τις επόμενες ημέρες θα αντικατασταθούν οι διοικήσεις σε ΟΣΕ και ΕΡΓΟΣΕ.
Το ατύχημα
Ο υπουργός είπε ότι βρέθηκε στον τόπο της τραγωδίας για να έχει προσωπική άποψη για τον τρόπο λειτουργίας του συστήματος. Όπως δήλωσε, διαπίστωσε ότι
- το τοπικό κέντρο τηλεδιοίκησης λειτουργούσε απόλυτα και αδιαλείπτως και το μοιραίο βράδυ
- έπρεπε να υπάρξει αυτόματη χάραξη πορείας στον πίνακα κάτι που δεν φαίνεται να έγινε.
Ακόμα και αν δεν είχαμε την αυτόματη χάραξη ένα δεύτερο επίπεδο ασφάλειας ήταν
- η χειροκίνητη αλλαγή του κλειδιού και ένα τρίτο επίπεδο: θα έπρεπε να είχε υπάρξει παρακολούθηση στον ηλεκτρονικό πίνακα ελέγχου εκ των υστέρων (μετά την αποχώρηση από τον σταθμό Λάρισας) για πέντε χιλιόμετρα. Αν είχε γίνει θα προέκυπτε η μετάπτωση στην εσφαλμένη γραμμή.
Η αμαξοστοιχία μπήκε σε λάθος γραμμή χωρίς να υπάρξει αντίδραση και από την ίδια την αμαξοστοιχία, συμπλήρωσε. Όπως είπε τα παραπάνω δεν τα λέει για αναδείξει το ανθρώπινο λάθος. Ασχετα από αυτό, αν είχαμε καθολικό σύστημα τηλεδιοίκησης το ατύχημα δεν θα είχε συμβεί, παραδέχτηκε. Αρα υπάρχει και ένα ζήτημα με την ολοκλήρωση των απαιτούμενων έργων.
Αναβάθμιση και προσωπικό
Σε ότι αφορά το προσωπικό ο Γ. Γεραπετρίτης δήλωσε ότι είναι προφανές πως πάντα απαιτείται περισσότερο και πιο εξειδικευμένο προσωπικό. Τα τελευταία 15 χρόνια υπήρξε μεγάλη μείωση, λόγω μνημονίου και συνταξιοδοτήσεων. Δεν είχαμε καλή αναπλήρωση. Με αυτή την κυβέρνηση έγινε μια προσπάθεια, με κινητικότητα (απέφερε μικρό αριθμό), προσλήψεις με δελτία παροχής υπηρεσιών (200 άτομα) και τη δρομολόγηση ενός σημαντικού αριθμού μόνιμων προσλήψεων: το 2021 για 117 ατόμων και το 2022 για ακόμα 100.
Ο σιδηρόδρομος υφίστατο διαχρονική απαξίωση, είπε ο Γ. Γεραπετρίτης συμπληρώνοντας ότι τα τελευταία 50 χρόνια λειτουργούσε «χειροκίνητα». Το 2014 υπογράφηκε η πρώτη σύμβαση για σηματοδότηση και καθολική λειτουργία τηλεδιοίκησης. Η σύμβαση που ξεκίνησε στα τέλη του 2014 αναπτύχθηκε ως το 2017 μερικώς, είχε υπάρξει παράδοση του 32% αλλά σε αυτό υπήρχαν σφάλματα, οπότε μόνο το 18% ήταν γνήσια λειτουργικό με αποτέλεσμα το υπόλοιπο να πρέπει να ανακατασκευαστεί.
Όπως είπε το 2017 σταμάτησε η σύμβαση γιατί προέκυψαν λάθη. Η Αρχη που αξιολογεί τη διαχείριση των πόρων διαπιστώνει τα σφάλματα και διακόπτεται η υλοποίηση της σύμβασης. Εως το 2019 δεν έχουμε παραδόσεις. Το 2019 αλλάζει η διοίκηση στην ΕΡΓΟΣΕ και από το Νοέμβριο γίνεται προσπάθεια ανάταξης της σύμβασης. Τότε έχουμε σημαντικά γραφειοκρατικά προβλήματα.
