Ιράν: Τα 4+1 γεγονότα που πρέπει να ξέρετε

Ιράν: Τα 4+1 γεγονότα που πρέπει να ξέρετε

Στο επίκεντρο της προσοχής της διεθνούς κοινής γνώμης βρέθηκε πριν από λίγες ημέρες το Ιράν, καθώς διαδηλώσεις για τις συνθήκες διαβίωσης και την ποιότητα ζωής, γρήγορα μετατράπηκαν σε αντικυβερνητικές ζητώντας την ανατροπή του θεοκρατικού καθεστώτος. Το αποτέλεσμα ήταν αρκετές δεκάδες νεκροί και νέο άγριο κύμα καταστολής.

Διαφήμιση

Η χώρα βρέθηκε στο στόχαστρο του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος μέσω twitter υποσχέθηκε στήριξη στους διαδηλωτές. Παράλληλα, άμεσα αναμένεται η υπαναχώρηση των ΗΠΑ από τη συμφωνία για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, με την Ευρώπη και τη Ρωσία να την υπερασπίζονται σθεναρά.

Η αντιπαράθεση με τη Σαουδική Αραβία ήταν πάντα πρόδηλη, λόγω διαφορετικών θρησκευτικών δογμάτων, ωστόσο τώρα και με βάση το νέο στρατηγικό δόγμα των ΗΠΑ για την περιοχή οι σουνιτικές χώρες έχουν σκληρύνει περαιτέρω τη θέση τους, πυροδοτώντας εντάσεις όπως το Κατάρ και ο Λίβανος.

  1. Σύμφωνα με έρευνα του Pew Research Center του 2012, οι περισσότεροι Ιρανοί πιστεύουν ότι τα θρησκευτικά πρόσωπα πρέπει να έχουν ρόλο στην κυβέρνηση, ωστόσο, επικρατεί διχογνωμία για το εύρος και τη βαρύτητα της συμμετοχής τους. Μόνο τέσσερις στους δέκα δήλωσαν ότι τα θρησκευτικά πρόσωπα θα πρέπει να έχουν μεγάλη επιρροή σε πολιτικά θέματα. Το 30% δήλωσε ότι πρέπει να έχουν μικρή ή καθόλου επιρροή. Οι νεότεροι Ιρανοί, που έχουν ζήσει ολόκληρη τη ζωή τους υπό το καθεστώς της Ισλαμικής Δημοκρατίας, που ιδρύθηκε μετά την επανάσταση του 1979, υποστήριζαν λιγότερο από τους μεγαλύτερους, την ανάληψη πολιτικών ρόλων από τα θρησκευτικά πρόσωπα.
  2.  Οι Ιρανοί είναι διχασμένοι για το εύρος των εντάσεων, ανάλογα μεταξύ σκληροπυρηνικών και μετριοπαθών, σύμφωνα με την έρευνα του 2012. Περισσότεροι από τέσσερις στους δέκα δήλωσαν ότι αυτές οι εντάσεις ήταν «πολύ διαδεδομένες» (14%) ή «μέτρια επικράτηση» (30%). Αλλά σχεδόν οι μισοί δήλωσαν ότι τέτοιες εντάσεις ήταν «όχι πολύ διαδεδομένες» (39%) ή «καθόλου διαδεδομένες» (10%).

3. Το Ιράν δεν είναι μόνο ο πέμπτος μεγαλύτερος παραγωγός πετρελαίου παγκοσμίως (περίπου 4,1 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως) και ο 12ος μεγαλύτερος εξαγωγέας (1,3 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως), αλλά διαθέτει και το τέταρτο μεγαλύτερο απόθεμα αργού πετρελαίου παγκοσμίως: 158,4 δισεκατομμύρια βαρέλια , ακολουθώντας μόνο τη Βενεζουέλα, τη Σαουδική Αραβία και τον Καναδά. Παρά τον πετρελαϊκό πλούτο της, η οικονομία του Ιράν παρουσιάζει έντονες διακυμάνσεις, το μεγαλύτερο μέρος της τελευταίας δεκαετίας. Το ΑΕΠ (προσαρμοσμένο από τον πληθωρισμό) μειώθηκε σε τρία από τα τέσσερα έτη από το 2012 έως το 2015, αυξήθηκε κατά 12,5% το 2016 και αναμένεται να έχει μειωθεί δραματικά.

4. Το Ιράν, διαθέτει τον μεγαλύτερο αμιγώς σιιτικό μουσουλμανικό πληθυσμό παγκοσμίως, καθώς 90-95% εκ των 80 εκατομμυρίων ανθρώπων, είναι οι Σιίτες. Το Ιράν διατηρεί στενές σχέσεις με άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής και της Βόρειας Αφρικής που έχουν μεγάλους πληθυσμούς Σιιτών, ιδιαίτερα το Ιράκ και τον Λίβανο, και είναι ο κύριος αντίπαλος των μεγάλων μουσουλμανικών κρατών Σουνιτών της περιοχής, όπως η Σαουδική Αραβία και η Αίγυπτος.

5. Το Ιράν έχει ιδιαίτερα ισχυρό στρατό, ίσως τον ισχυρότερο στη Μέση Ανατολή, σύμφωνα με στοιχεία που του στρατιωτικού site έρευνας Global Firepower. Σύμφωνα με στοιχεία του 2017, το Ιράν διαθέτει 534.000 ενεργό στρατιωτικό προσωπικό και 400.000 ενεργές εφεδρείες. Σύμφωνα με το Διεθνές Ινστιτούτο Ερευνών Ειρήνης της Στοκχόλμης, η χώρα δαπάνησε περίπου το 3% του ΑΕΠ σε αμυντικές δαπάνες το 2016.

Διευθυντής Πληροφοριών στο Crisis Monitor και επικεφαλής του συντονιστικού συμβουλίου της Crisis Zone, δημοσιογράφος, με ειδίκευση στα οικονομικά, τραπεζικά και διεθνή θέματα. Συνδέοντας τις κουκίδες μπορούμε να καταλήξουμε σε αποτελέσματα, αν δεν τις συνδέσουμε θα παραμείνουμε στο σκοτάδι. Εχει διατελέσει σε επιτελικές θέσεις σε αρκετά ακόμα έντυπα και ηλεκτρονικά μέσα.